चोलेन्द्रको घरमा सम्पत्ति शुद्धीकरण विभागको छापा, के खोज्दैछ अनुसन्धान टोली ?

काठमाडौं, २१ असोज । सर्वोच्च अदालतका पूर्वप्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्र शमशेर जबराको निवासमा सम्पत्ति शुद्धीकरण अनुसन्धान विभागले बुधबार छापा मारेको छ। जबरासँग जोडिएका केही निकटस्थ व्यक्ति तथा आफन्तका घरमा समेत एकैपटक खानतलासी अघि बढाइएको छ। विभागको यो कारबाहीले पछिल्लो समय चर्चामा रहेको जबरा प्रकरणको अनुसन्धानलाई थप गहिरो बनाएको देखिएको छ।

स्रोतका अनुसार विभागको टोलीले जबरासहित नवराज थपलिया, दीपक तिमल्सिना, नारायण दाहाल, नवीन बस्नेतलगायतसँग सम्बन्धित निवासमा पनि खानतलासी गरेको छ। जबराका भाइ प्रभुशमशेर जबराको निवासमा समेत टोली पुगेको बताइएको छ। छापाका क्रममा केही कागजात तथा अन्य प्रमाण संकलन गरिएको स्रोतको दाबी छ।

सम्पत्ति शुद्धीकरण विभागले जबरा र उनीसँग जोडिएका व्यक्तिहरूको सम्पत्ति, आर्थिक कारोबार तथा सम्भावित गैरकानुनी आर्जनसँग सम्बन्धित विषयमा अनुसन्धान गरिरहेको बताइएको छ। यद्यपि विभागले सार्वजनिक रूपमा छापाको विस्तृत कारण वा बरामद सामग्रीबारे औपचारिक विवरण सार्वजनिक गरिसकेको छैन।

अनुसन्धानसँग परिचित स्रोतलाई उद्धृत गर्दै प्रकाशित विवरणअनुसार, जबरालाई केही दिनअघि नियन्त्रणमा लिएपछि उनको मोबाइललगायतका डिजिटल सामग्री अनुसन्धानको दायरामा आएको थियो। त्यसबाट भेटिएका सम्पर्क र कारोबारका आधारमा केही व्यक्तिमाथि निगरानी बढाइएको र त्यसैको निरन्तरतामा बुधबार विभिन्न स्थानमा खानतलासी गरिएको दाबी गरिएको छ।

पछिल्लो अनुसन्धानमा इनाम सापकोटा नामका व्यक्तिसँग जबराको सम्पर्कबारे पनि प्रहरीले अनुसन्धान गरिरहेको छ। काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयले जबरालाई नियन्त्रणमा लिएपछि उनको सम्पर्क र मोबाइल विवरणको अध्ययनबाट सापकोटासँगको सम्पर्कबारे अनुसन्धान अघि बढेको र त्यसक्रममा अन्य सरकारी अधिकारी तथा व्यक्तिहरूसँगको सम्पर्कसमेत जाँचमा आएको छ।

यसै प्रकरणमा सशस्त्र प्रहरी बलका अतिरिक्त महानिरीक्षक बंशी राज दाहालसमेत निलम्बनमा परेका छन्। गृह मन्त्रालयका अनुसार उनीमाथि संवेदनशील सुरक्षा सूचना चुहावट तथा पदअनुकूल आचरणसम्बन्धी आरोपबारे छानबिन भइरहेको छ।

पूर्वप्रधानन्यायाधीश जबरा पछिल्लो समय एकभन्दा बढी विषयमा अनुसन्धानको केन्द्रमा आएका छन्। केही दिनअघि उनलाई सुरक्षा खतराको कारण देखाउँदै प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएको थियो। त्यसपछि उनको सम्पर्क, सञ्चार र पछिल्लो गतिविधिबारे अनुसन्धान अघि बढाइएको बताइएको छ।

यही पृष्ठभूमिमा सम्पत्ति शुद्धीकरण विभागले उनीसँग सम्बन्धित सम्पत्ति र आर्थिक कारोबारको पक्षलाई अलग्गै अनुसन्धानको दायरामा ल्याएको देखिन्छ। तर छापा पर्नु मात्रले जबराले गैरकानुनी रूपमा सम्पत्ति आर्जन गरेको वा सम्पत्ति शुद्धीकरण गरेको प्रमाणित भने हुँदैन। अनुसन्धानबाट प्राप्त प्रमाण र त्यसपछि हुने कानुनी प्रक्रियाबाट मात्रै आरोपको पुष्टि वा खण्डन हुने विषय हो।

बुधबारको खानतलासीबाट संकलन भएका कागजात, वित्तीय विवरण तथा अन्य सामग्रीको विश्लेषणपछि अनुसन्धानले थप व्यक्तिहरू र कारोबारलाई समेत आफ्नो दायरामा ल्याउन सक्ने सम्भावना छ। हालसम्म सार्वजनिक विवरणले विभागले कुन सम्पत्ति वा कुन कारोबारलाई मुख्य आधार बनाएर अनुसन्धान अघि बढाएको हो भन्ने पूर्ण रूपमा खुलाइसकेको छैन।

त्यसैले अहिलेको अवस्थामा जबराको घरमा भएको छापालाई दोष प्रमाणित भएको घटनाका रूपमा नभई सम्पत्ति शुद्धीकरण तथा सम्भावित गैरकानुनी आर्थिक कारोबारबारे अनुसन्धानका क्रममा गरिएको खानतलासीका रूपमा बुझ्नुपर्ने हुन्छ।

जबरामाथि सुरक्षा, न्यायिक प्रभाव र आर्थिक कारोबारसम्बन्धी विभिन्न प्रश्न एकैपटक उठिरहेका बेला सम्पत्ति शुद्धीकरण विभागको पछिल्लो कदमले यो प्रकरणलाई थप गम्भीर अनुसन्धानतर्फ लगेको छ। अब विभागले छापाबाट प्राप्त प्रमाणलाई कसरी विश्लेषण गर्छ र त्यसका आधारमा के कानुनी कदम चाल्छ भन्ने विषय महत्वपूर्ण बनेको छ।